مدیریت مالی عمومی: شناسایی و ارزیابی چالشهای نظام بودجه ریزی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

دانشیار گروه حسابداری، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه بین المللی امام خمینی(ره)، قزوین، ایران.

10.30473/gaa.2020.51126.1351

چکیده

هدف این پژوهش شناسایی و ارزیابی چالش‌های نظام بودجه‌ریزی است. نظام بودجه‌ریزی باید از پاسخگویی و کارایی در برابر مصرف وجوه عمومی اطمینان ایجاد کند و در بلندمدت دستیابی به اهداف را تسهیل کند. سؤال پژوهش این است که نظام بودجه‌ریزی در کشور با چه چالش‌هایی روبه‌رو است که اهداف بودجه‌ریزی محقق نمی‌شود.
بر مبنای یک طرح پیمایشی، اطلاعات لازم از طریق پرسش‌نامه توزیع شده بین کارشناسان خبره سازمان برنامه و بودجه کشور، وزارت امور اقتصادی و دارایی، دیوان محاسبات و اعضای هیئت علمی دانشگاه گردآوری شد.
چالش‌های بودجه‌ریزی در مرحله طراحی بودجه ناشی از ضعف نظام برنامه‌ریزی است.  پیش بینی خوش بینانه درآمدها و کسری بودجه مستمر، تصویب بودجه نامتعادل، توزیع غیراقتصادی یارانه‌ها، مصرف غیرکارای منابع، سهم بالای هزینه‌های پرسنلی، ساختار اداری ناکارآمد، نظام کنترلی ضعیف، ناکارآمدی نظام مالیاتی، گزارشگری مالی ضعیف و شفافیت پایین، ضعف نظام پاسخگویی، کفایت رسیدگی‌های دیوان محاسبات و حسابرسی، پیشگیرانه نبودن رسیدگی و ناکارآمدی برخوردهای قضایی از چالش‌های نظام بودجه‌ریزی است.
شناسایی این چالش‌ها چارچوبی برای انجام اقدامات اصلاحی فراهم و بر اثربخشی بودجه‌ریزی اثر می‌گذارد. این پژوهش، فهرستی از چالش‌های نظام بودجه‌ریزی در مراحل چهارگانه طراحی و تدوین لایحه بودجه، تصویب، اجرا و ارزیابی ارائه و درک عمیق‌تری از دلایل عدم تحقق اهداف پیش‌بینی شده را ایجاد و مبنایی برای اصلاح نظام بودجه‌ریزی فراهم می نماید.
 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Public Financial Management: Identify and Assessing the Challenges of the Budgeting System

نویسنده [English]

  • Gholamreza Kordestani
Associate, Department of Accounting, Faculty of Social Science, Imam Khomeini international University, Qazvin, Iran.
چکیده [English]

The purpose of this research is to identify and evaluation the challenges of the budgeting system. The budgeting system must ensure accountability and efficiency in the use of public funds and facilitate the achievement of public goals in the long run. The research question is what challenges the budgeting system in the country faces that the goals of budgeting are not achieved.
A survey plan was prepared and information was gathered through a distributed questionnaire among experts from the Management and Planning Organization, the Ministry of Economic Affairs and Finance, the Supreme Audit Court and faculty members.
The challenges of budgeting in the budget design phase are due to the weakness of the planning system. Optimistic forecast revenue and continuous budget deficits, unbalanced budget approval, un-economic distribution of subsidies, inefficient use of resource, high share of staff costs, inefficient administrative structure, poor control system, tax system inefficiency, poor financial reporting and low transparency, poor response system The adequacy of the Court of Audit's accountability, the impartiality of the proceedings, and the ineffectiveness of judicial action are among the challenges of the fiscal system.
Identifying these challenges provides a framework for corrective action and affects the effectiveness of budgeting. This research provides a list of the challenges of the budgeting system in the four stages of designing and formulating a budget bill, approving, implementing and evaluating the presentation and profound understanding of the reasons for failure to achieve the intended goals and provides a basis for reforming the budgeting system.
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Budgeting Challenges
  • performance based budgeting
  • New Public Financial Management
اخباری، محمد و زیدی زاده، سمیرا(1390). برآورد اندازه بهینه دولت در اقتصاد ایران با استفاده از تخمین منحنی آرمی، فصلنامه روند پژوهش های اقتصادی، 19(60)، 81-112 .
باباجانی، جعفر(1385). ضرورت استفاده از حسابداری تعهدی در بخش عمومی و ارزیابی آن برای استفاده در بخش عمومی ایران، پیک نور، 5(4)، 4-26.
باباجانی، جعفر(1388). پژوهشی در مبانی نظری حسابداری و گزارشگری مالی شهرداریها، جلد اول، تهران،  مرکز مطالعات و برنامه‌ریزی شهر تهران.
باباجانی، جعفر و اوستا، سهراب(1394). مطالعه تطبیقی بودجه بندی عملکرد در ایران و کشورهای توسعه یافته (مطالعه موردی: کشور کانادا)، مجله حسابداری دولتی، 2(1): 7-16.
باباجانی، جعفر و پیفه، احمد(1394). ارزیابی روند تحقق حقوق بین‌ دوره‌ای حاکم بر مصرف عواید حاصل از فروش نفت و مشتقات آن از دیدگاه حسابداری، دانش حسابداری، 6(20)، 7-33.
برمکی، افشین(1393). آسیب شناسی شناسی برنامه های توسعه بعد از انقلاب اسلامی، معاونت برنامه ریزی و نظارت راهبردی، امور برنامه ریزی اقتصاد کلان و ارزیابی برنامه.
 خوشدلی، فاطمه(1397). ناکامی نظام بودجه ریزی در ایران، مرکز بررسی های استراتژیک ریاست جمهوری.
 دانایی فرد، حسن(1396). چالشهای مدیریت دولتی در ایران، تهران، انتشارات سمت.
 دستورالعمل اجرایی بودجه‌ریزی بر مبنای عملکرد (1395). دستورالعمل برنامه سالانه، سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور.
طیب نیا، علی و محمدی، حسین(1383). مقایسه کارایی سرمایه‌گذاری در بخش‌های خصوصی و دولتی در ایران رویکردی برای خصوصی‌سازی، مجله برنامه و بودجه، 9(4): 3-36.
ساکتی، پرویز و احمد سعیدی(1388). چالش ها و راهکارهای بکارگیری شاخص های عملکردی در بودجه‌ریزی عملیاتی در دانشگاههای دولتی ایران، سومین کنفرانس بین المللی بودجه‌ریزی عملیاتی. تهران، مرکز همایش های برج میلاد..
شبیری نژاد، علی اکبر و صالح خو، قاسم(1382). بودجه ریزی در ایران(مسائل و چالش ها)، مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی.
کردستانی، غلامرضا و معنوی مقدم، امیرهادی(1396). مدیریت مالی نوین بخش عمومی: گذشته، حال و آینده، مطالعات حسابداری و حسابرسی، 6(3)، 17-30.
کردستانی، غلامرضا و مشکینی، نفیسه(1398). پیامدهای بکارگیری رویکرد مدیریت مالی عمومی نوین، فصلنامه مدیریت  دولتی، 11(2)، 231-250.
کردلو، محمدرضا، دانش فرد، کرم اله، عالم تبریز، اکبر و تقوی ، مهدی(1398). الگوی مناسب بودجه ریزی برای افزایش بهره وری در نظام بودجه ریزی کشور مطابق استاندارد 2014 صندوق بین المللی پول، مدیریت بهره وری، 13(48)، 203-220.
محمدزاده سلطانمرادی، هادی، فیضی، طاهره، گرامی پور، مسعود و یدالهی، مهدی(1398). تبیین و آسیب شناسی الگوی   جاری مدیریت دولتی در ایران، فصلنامه مدیریت دولتی، 11(1)، 1-26.
مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی (1386). مسایل و مشکلات بودجه‌ریزی در ایران، گزارش شماره 8862.
نیکونهاد، حامد و قارلقی، صدیقه(1396). نهادهای ناقض اصل عدم تخصیص در قوانین و مقررات ناظر بر بودجه، جستارهای حقوق عمومی، (1)3، 44-70.
 Akhbari, mohamad & Zeidizade Samira. (2012). Estimation of the Optimal Size of     Government in Iran by Utilizing the Armey Curve, Quarterly Trend of Economic Research, 19(60), 81-112.(in Persian)
Andrew Blazey.(2018). OECD Best Practices for Performance Budgeting, Organisation for Economic Co-operation and Development, GOV/PGC/SBO(2018)7
 Andrews, M., Cangiano, M., Cole, N. ,Renzio, P.D,   Krause, P. and Seligmann, R. (2014).   This is PFM, Center for International Development at Harvard University, CID Working Paper No. 285.
 
Babajani, Jafar. (2007). The necessity of using accrual accounting in the public sector and itsevaluation for use in the Iranian public sector, Peyke Noor  Journal, 5(4), 4-26. (in Persian)
Babajani, Jafar. (2009). Theoretical Basis of Municipality Financial Reporting and accounting, Vol, 1, Tehran, Center for Studies and Planning.
Babajani, Jafar& Osta, Sohrab.(2016). A Comparative Study of Performance-Based Budgeting in Iran and Developed Countries (A case study of: Canada), Governmental Accounting, 2(1):7-16.(in Persian)
Babajani, Jafar & Pifeh, Ahmad. (2015). Assessment of Inter period Equity of Allocating Earnings from Sale of Oil and its Derivatives– Accounting Context, Accounting   knowledge,6(20),7-33.(in Persian)
Barmaki, Afshin(2014). Pathology of Development Plans after Islamic Republic, Vice President of Strategic Planning and Supervision, Macroeconomic Planning and Program Evaluation.(in Persian)
Danaei Fard, Hasan. (2017).Challenges of Public Administration in Iran, SAMT.(in Persian)
Downes, R. ,Moretti , D. &Nicol, S. (2017). Budgeting and performance in the European Union: A review by the OECD in the context of EU budget focused on result, OECD journal on Budgeting,1(1),1-60.
Eghtesadnews. (2016). Salaries of civil servants, January 10th.
 
Fritz, V, Verhoeven, M. &Avenia, A. (2014). Political Economy of Public Financial   Management Reforms, Experiences and Implications for Dialogue and Operational   Engagement, Word Bank Group, 1-134.
Garcia-Sanchez, Isabel-maria & Beatriz-Cuadrado, Ballesteros.(2016), New Public Financial              Management, Springer International Publishing Switzerland, 1-18.
Governmental Accounting Standards Board. (1987). Objectives of Financial Reporting, Concepts Statement No. 1
Governmental Accounting Standards Board. (1999). Basic Financial Statements and Management’s Discussion and Analysis for State and Local Governments, Statement No 34.
https://www.mashreghnews.ir/news. (2017). Tax Evasion Rate, 15, sep, 2017.
International Public Sector Accounting Standards Board. (2017). Handbook of International   Public Sector Accounting, Volume 1, https://www.ifac.org.
Islamic Parliament Research Center of The Islamic Republic of Iran. (2007). Issues and problems with budgeting in Iran. Report No.8862.(in Persian)
Khoshdeli, Fatemeh(2018). Budgeting System Failure in Iran, Center for Strategic Studies,(in persian)
Kong, D.(2005). Performance-Based Budgeting: The U.S. Experience, Public Organization Review: A Global Journal 5(2),91–107.
Kordestani, Gh. & Manavi Moghaddam, A.H. (2017). Reviewing the New Public  FinancialManagement, Past, Present and Future. Accounting and Auditing Studies,6(3),17-30. (in Persian)
 kordloo mohammad reza, Danesh Fard, Karam Allah, Alem Tabriz,Akbar & Mahdi Taqavi(2019).An Appropriate Budgeting Model for Increasing Iran Budgeting System Productivity based on the International Monitory Fund 2014 Standard, Productivity Management, 13(48), 203-220.(in persian)
 
 
Meshkini, Nafiseh & Kordestani, Gholamreza(2019). The Outcomes of Using New Public Financial Management Approach, Journal of Public Administration, 11(2), 231-250.(in Persian)
 
Mohammad zadeh Soltan moradi, Hadi , Feizy, Tahereh, Geramipour, Masoud&Yadollahi, Mehdi2019). Explanation and Pathology of the Current Pattern of Public Administration in Iran, , Journal of Public Administration, 11(1),1-26.(in Persian)
 
Niknejad, Hamed&Gharlaghi, Sedigheh (2017). Infringement of the  Principle of Non-Allocation in Budget-Based Regulations and Regulations, The Journal Public Law Research, 1(3),44-71. (in Persian)
Nyamita, M.O, Dorasamy, N. and  Garbharran, H.L.,(2015). A review of public sector Financial management reforms: an international perspective. Public and Municipal Finance, 4(2), 25-37.
 
Plan & Budget Organization,(2015).PerformanceBased Budgeting Implementation    Guidelines.(in Persian)
Republic of Serbia,Ministry of Finance(2015). Public Financial Management Reform Program, 2016 - 2020.
Saketi, Parviz & Saeidi, Ahmad. ( 2008). Challenges and Alternatives of Performance Index Utilization in Performance Based Budgeting (PBB) Application in Iranian Higher Education, Third International Conference on Performance Based Budgeting.
Schick,A. (2007). Performance Budgeting and Accrual Budgeting: Decision Rules or Analytic Tools? OECD Journal on Budgeting, 7(2),109-138.
Shaghaghi, Vahid.(2018). Evaluation of Iranian 20-year Outlook's Economic Objectives in Five-year Development Plans, Majlis & Rahbord, 25(94), 209-238.