با همکاری مشترک دانشگاه پیام نور و انجمن علمی مالی اسلامی ایران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

استادیار، گروه مدیریت، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.

چکیده

موضوع و هدف مقاله: هدف پژوهش حاضر ارائه الگویی بهینه برای ارتقاء کیفیت محیط اطلاعات مالی داخلی شرکت‌های پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران براساس ویژگی‌های مدیریتی شرکتهای بامالکیت دولتی و غیردولتی به‌کمک تحلیل مقایسه‌ایی مدل شبکه‌عصبی‌مصنوعی با روش رگرسیون بود.
روش شناسی پژوهش: این پژوهش از‌نظر هدف کاربردی و روش مورد استفاده آن، توصیفی از نوع علّی- پس رویدادی بود. برای آزمون فرضیه‌ها نمونه‌ای متشکل از 72 شرکت‌ دولتی و 38 شرکت غیردولتی از سال‌های 1400–1393 انتخاب شد. برای تجزیه‌و‌تحلیل اطلاعات از روش داده‌های پانل و برای آزمون فرضیه‌ اول از آزمون‌ مقایسه میانگین دو جامعه و برای پیش‌بینی ارتقاء کیفیت محیط اطلاعات مالی داخلی از روش رگرسیون خطی چندگانه و شبکه‌های عصبی پرسپترون چندلایه استفاده نمودیم.
یافته‌ها: مقایسه این دو معیار نشان داد که علاوه بر تأثیر ویژگی‌های مدیریتی شرکت‌های با مالکیت دولتی و غیردولتی بر ارتقاء کیفیت محیط اطلاعات داخلی، به‌ترتیب در فرضیه 1-2 و 2-2 با میزان ضریب تبیین 67/0 و 75/0 نسبت به روش شبکه عصبی MLP با مقدار R2 47/0 و 50/0 دارای ارجحیت می باشد، اما در فرضیه سوم، تفاوت معنی‌داری بین روش MLP و رگرسیون در ضرایب تعیین مشاهده نگردید.
نتایج نشان داد روش رگرسیون به دلیل بیشتر بودن تعداد مشاهدات نسبت به شبکه‌های عصبی در این تحقیق دارای دقّت‌بیشتری در برآورد و تبیین کیفیت محیط اطلاعات داخلی شرکت‌ها می‌باشد. استفاده از شبکه عصبی مصنوعی به عنوان روش جدید در پیش‌بینی و مدل‌سازی شرکت‌های فعال در بازارهای‌مالی و تحلیل مقایسه‌ایی آن با روش رایج رگرسیون، یکی از نوآوری این پژوهش است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Presenting a comparative model: improving the quality of the internal financial information environment of government and non-government companies based on management characteristics (artificial neural network model and regression method

نویسندگان [English]

  • amir lalisarabi
  • mohammadreza daraei
  • naser barkhordar

Assistant Professor, Department of Public Management, Payame Noor, Tehran, Iran University, Tehran, Iran

چکیده [English]

Subject and Purpose of the Article: The purpose of the current research was to present an optimal model for improving the quality of the internal information environment of companies accepted in the Tehran Stock Exchange based on the management features of government and non-government owned companies with the help of a comparative analysis of the artificial neural network model with the regression method.
This study is applied and the method used is descriptive ex post facto (causal). To test the research hypotheses, a sample of 72 public companies and 38 nongovernmental organizations was selected during the years 1388-1400.We used panel data method to analyze the data and to test the first hypothesis, used the mean comparison test of two societies and used multiple linear regression and multilevel perceptron neural networks to predict the quality of the internal information environment.
Research Findings: Comparison of these two criteria showed that in addition to the effect of the management features of public and private companies on improving the quality of the internal information environment, in hypothesis 1-2 and hypothesis 2-2, with a coefficient of explanation of 0.67 and 0.75, respectively, compared to the MLP neural network method With a value of R2 0.47 and 0.50, it is preferred, but in the third hypothesis,
The results showed that the regression method is more accurate in estimating and explaining the quality of the internal information environment of companies due to the greater number of observations compared to neural networks in this research.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Artificial Neural Network
  • Interior Financial Information Quality
  • Management Features and Regression Analysis
آقایی، محمد علی؛ حسنی، حسن؛ اسدی، زینب. (1395). اهمیت محیط اطلاعاتی داخلی بر اجتناب مالیاتی در شرکت‌های پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران، فصلنامه پژوهش‌های حسابداری مالی، سال هشتم، شماره 4، (پیاپی 30).
اعتمادی، حسین؛ دیانتی دیلمی، زهرا. (1388). تاثیر دیدگاه اخلاقی مدیران مالی بر کیفیت گزارش های مالی شرکت ها، اخلاق در علوم و فناوری، دوره چهارم، شماره 2-1، 20-11.
پورحیدری امید؛ کیانی چنده، علی؛ براتی، فرید. (۱۴۰۰). تأثیر ساز کارهای حاکمیت شرکتی و ارتباطات سیاسی در محافظه‌کاری حسابداری در شرکت‌های  پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران، پژوهش‌های مالی و رفتاری در حسابداری، ۱(۲)، ۱۲۲-۱۰۰.
دلشاد، افسان؛ تهرانی، رضا. (1398). بررسی نقش ویژگی‌های مدیریت بر ریسک ریزش قیمت سهام شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران، راهبرد مدیریت مالی، ۷(۲۷)، ۱۲۳-۸۹.
رضایی، غلامرضا؛ تقی زاده، رضا؛ زراعتگری، رامین؛ صادقزاده مهارلویی، محمد. (1401).  بررسی آثار قابلیت مقایسه حسابداری بر کارایی سرمایه گذاری در نیروی کار: نقش تعدیلگر محدودیت در تأمین مالی، نظارت درون سازمانی و برون سازمانی. مجله دانش حسابداری، 13(2)، 150-129.
رضایی، فرزین؛ ویسی حصار، ثریا. (۱۳۹۳). اثر روابط سیاسی با دولت بر رابطة بین تمرکز مالکیت باکیفیت گزارشگری مالی و هزینة سهام عادی، بررسی‌های حسابداری و حسابرسی،  ۲۱(۴). ۴7۹-۴4۹.
عزیزی، صدیقه و جوکار، حسین (1402). شناسایی مؤلفه‌های مداخله‌گر برون‌سازمانی بر نظام اطلاعات حسابداری در تصمیم‌گیری مدیران بخش عمومی بر مبنای تکنیک ORESTE ، دوفصلنامه علمی حسابداری دولتی، 9(18)، 276-255.
کرمی، غلامرضا؛ فیروز نیا، امیر؛ کلهر نیا، حمید. (۱۳۹۹). اهمیت کیفیت محیط اطلاعات داخلی در اجتناب مالیاتی، پژوهش‌های حسابداری مالی و حسابرسی، ۱۲(۴۵)، ۷۹-۴۷.
فرهی بو زنجانی، برزو. (1384). معرفی الگوی توسعه توانایی های مدیریتی موردنیاز مدیران، دانش مدیریت، شماره 68.
فضیلت، فرهاد، شاهوردیانی، شادی و ولی‌پور، هاشم (1400). اثر تعدیلی مسئولیت اجتماعی بر ارتباط سرمایه گذاری و عملکرد در شرکت­های  دولتی، دوفصلنامه علمی حسابداری دولتی، 8(1)، 152-139.
مدرس، احمد؛ حصار زاده، رضا. (1387). کیفیت گزارشگری مالی و کارایی سرمایه‌گذاری، فصلنامه بورس اوراق بهادار، سال اول، شماره دوم، 116-85.
مشایخ، شهناز؛ احمدی امین، الهه. (1401). تأثیر نقدینگی و فرصت سرمایه‌گذاری بر تصمیمات سرمایه‌گذاری با نقش تعدیل گری محدودیت مالی، مجله دانش حسابداری، 13(1)، 96-83
وقفی، سید حسام؛ کامران راد، صدیقه؛ سروی، امید؛ فیاض، علی. (۱۳۹۸). تحلیل نقش نظارتی شرکت (ویژگی‌های مدیریتی و کمیته حسابرسی) بر ارزش برند در بورس اوراق بهادار تهران با استفاده از الگوریتم هوش مصنوعی فرهنگی و تخمین‌گر خطی و غیرخطی، فصلنامه مدیریت برند، ۶(۱۹)، ۱-۴۵.
ولی‌زاده اوغانی، فضه؛  بادآور نهندی، یونس؛ برادران حسن‌زاده، رسول. (۱۳۹۲). تأثیر محافظه‌کاری بر کیفیت اطلاعات حسابداری شرکتهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران، پژوهش‌نامه اقتصاد و کسب‌وکار، ۵(۷)، ۵۴-۴۱.
 
Aghaei, M. A; Hassani, H. & Asadi, Z. (2016). The importance of the internal information environment for tax avoidance in the companies listed in the Tehran Stock Exchange. Financial Accounting Research, 8(30): 17–36. (in Persian) 
Anderson, R. C; Duru, A; and D. M. Reeb. (2009), Founders, Heirs and Corporate Opacity in the United States, Journal of Financial Economics, Vol. 92, pp. 205-222.
Azizi, S; Jokar, H; (2023). Identifying Extrinsic Intervening Components of Organization on the Accounting Information System in Decision Making of Public Sector Managers Based on the ORESTE Technique, Biannual Journal of Scientific Governmental Accounting, 9(18), 255-276. (in Persian) 
Barton J; & G. Waymire. (2004), Investor Protection under Unregulated Financial Reporting. Journal of Accounting and Economics.
Bhattacharya, N; H. Desai, and K. Venkataraman. (2010), Earnings Quality and Information Asymmetry: Evidence from Trading Costs, Under Review in Second Round at Contemporary Accounting Review.
Bushman, R. and Piotroski, J. and Smith, A. (2004), What determines corporate transparency?, Journal of Accounting Research. Vol. 42 No. 2 May 2004: 207-252.
Chaney, P.K; Faccio, M; & Parsley, D. (2012). The quality of accounting information in politically connected firms. Journal of Accounting and Economics, 51(1-2), 58-76.
Chiang, H. T. (2005), An Empirical Study of Corporate Governance and Corporate Performance, Journal of Academy of Business, Vol. 6, pp. 95-101.
Dah, M. (2017)."Board Independence and Managerial Authority". Benchmarking: An International Journal, 25(3) , pp.838-853.
Delshad, A. & Tehrani, R. (2019). Investigating the Role of Management Characteristics On Stock Price Crash Risk in Companies Listed on Tehran Stock Exchange, Journal of Financial Management Strategy, 7(27): 89-123. (in Persian)
Demerjian, Peter; Lev, Baruch; Lewis, Melissa; & Sarah McVay.(2013). Managerial Ability and Earnings Quality. Accounting Review. Vol.88, No.2: PP.463-498.
Driver, C; Muñoz-Bugarin, J. (2019). Financial constraints on investment: Effects of firm size and the financial crisis. Research in International Business and Finance, 47(3), 441–457.
Etemadi, H. & Dianati Deilami, Z. (2009). The Impact of the Ethical Viewpoint of Financial Managers on the Quality of Financial Reports of Companies, Ethics in Science and Technology, 4(1-2):11-20. (In Persian)
Farhi Bou Zanjani, B. (2005). Introduction of the Model of Development of Managerial Abilities Needed by Managers, Management Knowledge Journal, No. 68. (In Persian)
Fazilat, F.; Shahverdiani, Sh.; Valipour, H.; The Moderating Effect of Social Responsibility on the Relationship between, Investment and Performance in State-Owned Enterprises, annual Journal of Scientific Governmental Accounting, 8(1), 139-152. (in Persian) 
Gallemore, J; Labro, E. (2015). The Importance of the Internal Information Environment for Tax Avoidance. Journal of Accounting and Economics, Vol. 60, No. 1, Pp. 149-167.
Habib, A & Hasan, M. (2017). Managerial ability, investment efficiency and stock price crash risk. Research in International Business and Finance, 42(11), pp. 262-274.
Haider, Z; Liu, M; Wang, Y; Zhang, Y. (2018). Government ownership, financial constraint, corruption, and corporate performance: International evidence. Journal of International Financial Markets, Institutions & Money, 53, 76–93.
Healy, P. M; & Palepu, K. G. (2001), Information asymmetry, corporate disclosure, and the capital markets: A review of the empirical disclosure literature. Journal of Accounting and Economics, 31(1–3), 405−440.
Jennings, J; Stoumbos, R; Tanlu, L.( 2012). The effect of organizational complexity on earnings forecasting behavior. Working Paper.
Karami, Gh; Firooznia, A, & Kalhornia, H. (2020). Importance of the quality of the internal information environment in tax avoidance, Research, 12(45): 47-79. (In Persian)
Leuz. C; Dhananjay, N and Peter, W. (2003), Investor protection and earnings management: An international comparison, Journal of Financial Economics vol. 69, pp. 505-527.
Menhaj, Mohamadbagher. (2011). Fundamental of neural networks, (7th ed.): 20-25.
Nan, L. & Wen, X. 2010. “Conservatisms Effects on Capital Structure Efficiency and Accounting Information Quality”, http://ssrn.com.
Madras, A;& Hesarzadeh, R. (2008). Financial Reporting Quality and Investment Efficiency, Stock Exchange Quarterly, 1(2): 85-116. (In Persian)
Mashayekh, Sh.& Ahmadi Amin, E. (2022). The impact of liquidity and investment opportunity on investment decisions moderated by financial constraints. Journal of Accounting Knowledge, 13(1), 83-96 (In Persian)
Morck, R K; Stangeland, D A; Yeung, B. (2000). Inherited wealth, corporate control, and economic growth: The Canadian disease. In: Morck, R. (Ed.), Concentrated Corporate Ownership. University of Chicago Press, Chicago.
Morck, R K; Yeung, B. (2004). Family control and the rent-seeking society. Entrepreneurship: Theory and Practice, 28(4): 391-409.
Nelly Sari, R. and R. Anugerah. (2011), The Effect Of Corporate Transparency On Firm Performance: Empirical Evidence From Indonesian Listed Companies. Modern Accounting and Auditing, Vol. 7, No. 8, pp. 773-783.
Noravesh, A. & Hosseini, A. (2009), Exploring the Relationship between Disclosure Quality (reliability and timeliness) and Earnings Management. The Iranian Accounting & Auditing Review, 16 (55): 117-134. (in Persian)
Pourheidari, O; Kiani Chandeh A. & Barati, F. (2021). Investigating the Effect of Corporate Governance Mechanisms and Political Connections on Accounting Conservatism in Tehran Stock Exchange, Journal of Financial and Behavioral Researches in Accounting, 1(2): 100-122. (in Persian)
Raei, R. (2015). Risk capital basis using neural networks, Journal of Accounting and Auditing, Vol. 13, No. 46: 71-83, (In Persian)
Rezaei, Gh.R; Taghizadeh, R; Zeraatgari, R; & Sadeghzadeh Maharluie, M. (2022). Investigating the effect of accounting comparability on labor investment efficiency: The moderating role of financing constraint, internal and external monitoring. Journal of Accounting Knowledge, 13(2): 129-150. (in Persian)
Shleifer, Andrei, and Robert W Vishny. (1997), A Survey of Corporate Governance. Journal of Finance 52 (2): 737-783.
Tari Verdi, Y, & Badiee, H. (2016). The Impact of Corporate Governance on Accounting Conservatism, Bimonthly Review of Economic Issues and Policies. 7 (8). 79-92. (In Persian).
Vaghfi, S. H; Kamranrad, S; Sarvari, O. & Fayaz, A. (2019). Analyzing the Company's Supervisory Role (managerial characteristics and audit committee) on Brand Value in Tehran Stock Exchange Using Cultural Artificial Intelligence Algorithms and Linear and Nonlinear Estimators, Brand Management Quarterly, 6(19): 1-45. (In Persian)
Valizadeh Oghni, F; Badavar Nahandi, Y. & Baradaran Hasanzadeh, R. (2013). The Effect of Conservatism on Accounting Information Quality of Corporations Listed in Tehran Stock Exchange, Journal of Economics and Business Research, 5(7): 41-54. (In Persian)
Xing, X. & Yan, Sh. (2020). Accounting information quality and systematic risk. Review of Quantitative Finance and Accounting, 52 (1), 85-103.